یوسف صبرى دهوک

 چەند روژ پێش ل تلکیف ووانکى رویدایى ، ئەم هەمى حیبەتى کرین ، هێزین ئەمریکى ب دەبابە و لەشکەرى َخوڤە ل پێشى یا شوڤینى و ستەمکاران ، خوپێشاندانەکا سڤیل و ئازادى خازانە بەلاڤە کر . و دانە بەر گازا روندک رێژ و گوللەیان ،کو براستى بیرا مروڤى ل رویدانا گورەپانا مەزنا ( چینى) ئیناڤە دەمى دەبابا دایە سەر خوپێشاندەرێن مەدەنى ، لێ جیاوازییەک مەزن د هەر دو رویدانا دا هەیە ، ل چینێ لەشەکەرەکى ئایدیولوژیست و چینایەتى بویە . و چ دەما بانگەوازا دیموەکراسى و بەلاڤ کرنا وێ دناڤ گەلێن جیهانێ دا نەکریە ، لێ هێزێن ئەمریکى ب بانگەوازا دیموکراسى و بەلاڤ کرنا بنەمایێن مافێن مروڤى ب ڤى کارى رابوینە .

. کو بڤى کارێ  خو هێمایێ پرسیارێ لسەر رول و ئەرکێ ڤان هێزان ل عیراقێ و تێگەهشتنا کوردان بو ڤان هێزان هەر ژ سالا 2003 تا نوکە دانا. چونکە تا نوکە راگەهاندن و گوتارا مە یا سیاسى وەک رزگار کەر ل ڤان هێزان دنێریت ، و ب گولا پێشوازى ل سەربازەکێ ئاسایى و سەرکردێن وان ل کوردستانێ دهێتە کرن ، لى َ ئەڤ هێزە بەروڤاژى دەستورێ عیراقى و ئارمانجێن راگەهاندى ژلاى سەروکێن ئەمریکى و سەرکردایەتى یا هێزیت هەڤپەیمانان ، بو چەسپاندنا دەسەلاتا شوڤینیزما عەرەبى و ئیرادا ستەمکاران پێنگاڤەک پر مەترسى هاڤێت  ،
گەلێ مە باش ل بوچون و نییەتێن عەرەبێن شوڤینى و کەسانێن مینا ( نوجەیفى) و لیستا وى ئاگەهدارە ، چونکە ئەڤە پتر ژ 85 سالانە رەفتارێ دگەل ڤێ عەقلیەتى دکەت و شارەزایى ستەما وانە ، لێ باوەر نەدکر ، چ جاران هێزین ئەمریکى پشتەڤانیێ ل ڤان کەسان بکەن ، و ب هیز و دەبابەیێن خو بخازن دەسەلاتا وان ، ل دەڤەرێن کوردستانێ بچەسپینن .

هێزین ئەمریکى باش دزانن ، ئەو دەڤەرێن ( ئەسیل نوجەیفى) هاتیى ، دەڤەرێن (ناکوکى لسەر – ڤەقەتیایى ژ کوردستانینە ) و لگور مادا 140 یا دەستورى عیراقێ ، ئەڤ دەڤەرە ب تەڤایى بو چ پارێزگەهەکێ  نەهاتینە ئیک لا کرن . و حەتا مادا 140 یا دەستورى جى بەجى نەبیت ، ب فەرمى سەر ب چ دەڤەرەکێ نینن ، کو چێبونا هێزێن هەڤپشکێن ( ئەمریکى – عیراقى – پێشمەرگە) ل ڤان دەڤەران باشترین گروڤەیە ، لسەر زانینا ئەمریکا بو ڤێ راستیێ . چونکە ئەگەر ئەڤ دەڤەرە ب فەرمى و راستى سەر ب پارێزگەهەکى بانە ، هەوجەیى هێزین هەڤپشک نەدبوو .

هەر وەسان هێزێن ئەمریکا باش دزانن . کو ئەسیل نوجیفى هیچ شەرعییەتەک وەک پارێزگار ل ڤان دەڤەران نینە ، چونکە ب ئاوایەکێ فەرمى ڤان دەڤەران ڤەقەتیانا خو ژ ( ئیدارا نوکەیا میسل) راگەهاندیە پشتى ئیرادە و دەنگێن وان ژلاى لیستا ( حدبا) ڤە هاتینە پشت گوه هاڤیتن  و رێز ل هەلبژارتنا وان نەگرت و بخو بتنێ جڤاتا پارێزگەهێ پێک ئینا ( کو دراستى یا خودا و ب لبەر چاڤ گرتنا رەوشا پێکهاتا ڤێ پارێزگەهێ و عیراقى هیچ شەرعییەتەکا دەستورى و یاسایى نینە ) و هاتنا هێزین ئەمریکى دگەل ڤى کەسى و پشتەڤانى کرنا وى دراستى یا خودا ، سەپاندنا ئیرادا لیستا (حدبا) یە لسەر کوردێن ڤان دەڤەران ، و مینا لیستا حدبا ئەمریکا ژى پتر ژ ملیونەکا دەنگێن ڤان دەڤەران پشت گوه هاڤێتن ، ( کو ئەڤ کریارە ژى د ریه و ریشال دا دژایەتى یا دەستور و رەوشتێن ئەمریکى دکەت ، چونکە ل ئەمریکا بتنێ یەک دەنگ ژى ب هەر وە ناچیت و گەلەک جاران دەنگەک بتنێ چارەنڤیسێ ڤى وەلاتى دگوهریت  جودا ژ راوەستیان د هەمبەر ئیرادا ئازادى خازانە و دیموکراسى خازانەیا خەلکى َڤێ دەڤەرى بویە کو ئەو ژى ب ئاوایەکێ زورێ ( مەدەنیانە) دەربرین ژ ڤێ خاستەکا خو کر ، لى َمەزنترین هێزا دیموکراسى یا جیهانێ ب دەبابە و هەلى کوپتەران بەرسڤا وان دا . کو بڤى کارى بەرى هەر تشتەکێ دژایەتى یا مورالێ ئەمریکى هاتە کرن و گەرەکە بەرى کوردان ئەمریکى لسەر ئاستێ جیهانێ دژایەتى یا ڤى َرەفتارى بکەن و ژ ڤى َهێزى قەبیل نەکەن ، بکەڤنە داڤا کەسانین مینا نوجەیفى و میناکێن وى )
هەر وەسان هێزێن ئەمریکا ب ڤى کارى َخو نەک بتنێ دژایەتى یا کوردان کر ، بەلکو پتر  دژایەتى خوینا کوشتیێن ئەمریکى ل عیراقێ کر ، کورێژەیەکا زورا وان ل میسل و بدەستى َوان کەسانا هاتینە کوشتن کو ئەسیل نوجەیفى و لیستا وى تا نوکە وان ب ( موجاهد) دزانیت و ب پشتەڤانى یا وان ژى گەهشتنە دەسەلاتى ،

ئایە براستى هەوجە دکر . هیزَێن ئەمریکى دەبابە و هەلى کوپتەران بینن ؟ ئایە ددەستى َخوپیشاندەرێن سڤیل دا ژبلى (هێک و باجان و ئاخ) چەکەکێ دیتر هەبوو کو مینا هەمى وەلاتێن پێشکەفتى دخاستن بێژنە پاریزگارێ ( نەشەرعی) (تە هیچ شەرعییەتەک ل دەڤەرێن مە نینە ) 
ئایە ئەڤ هێزێن ئەمریکى لسەر دەستویریا سەرکردێن ئەمریکى دگەل شوڤینى یا هاتبون و دژایەتى یا ئیرادا ئاکنجیێن رەسەن دکر ، یان سەربخو هاتبون ؟ ئایە ڤان هێزان نەدزانى بڤى کارێ خو دبنە پشکەک ژ داگیر کەرێن کوردستانى َ؟ و ئایە نوزانن  کورد ل داگیر کەران نابورن و ب هەمى شیانان دژایەتیا وان دکەن . ؟ حەتا ئەگەر ئەمریکى بخو ژى بن .

براستى ئەگەر ئەڤ هێزە ب دەستورى و ئەمرى سەرکردایەتى یا خو هاتبن ، دڤێت هەم سەرکردایەتى یا کوردستانێ پێدا چونەکێ لسەر ئیستراتژییەتا پەیوەندیێن خو دگەل ئەمریکا دا بکەت و هەم ژى گەلى َ کورد لێنیرینەکێ د تێگەهشتنا خو بو هێزێن ئەمریکى بکەت ، چونکە ئەڤە مایتێکرنەکا سورە د کاروبارێن سیاسیێن عیراقێ دا و روژانە سەرکردێن ئەمریکى رادگەهینن کو مایتێکرنى د کاروبارێن ناڤخویێن عیراقیان دا ناکەن ،  ئەگەر ژى بیى دەستورى ئەڤ هێزە بڤى کارى راببیت .گەرەکە هەول بو سزا دانا وان بهیتە کرن و داخازا لێبورینى ژ کوردان و خەلکى َڤى َدەڤەرێ بکەن .
خەلکێ خوراگرێ تلکیف و وانکێ ژى سەلماند کو براستى شویرها پولاینن بو پاراستنا سنورێن کوردستانى َو تەعریب و تبعیسا شوڤینیا نەکاریە روى کوردانەیى ڤێ دەڤەرێ بگوهریت و خەلکێ وێ مینا هەر جار کوردستانیەتا خو ب هەمى دونیایێ ناگوهرن .